Wat is nepnieuws?

Nepnieuws is misleidende en onjuiste informatie in de vorm van een nieuwsbericht. Nepnieuws wordt verspreid om geld te verdienen of om jouw mening te beïnvloeden. Het is een vorm van liegen. Je kunt er ook heel bang van worden.

Door de coronacrisis en de aankomende verkiezingen komt er steeds meer nepnieuws in omloop.

Nepnieuws, fakeberichten en hoaxes bestaan al heel lang, maar de verspreiding ervan gaat razendsnel sinds de opkomst van sociale media. Iedereen kan tegenwoordig dingen plaatsen op internet.

Daardoor lijken de grenzen tussen nieuws, nepnieuws en advertenties te vervagen. Het wordt steeds moeilijker om ze van elkaar te onderscheiden en een gefundeerde mening te vormen.

Hoe herken je nepnieuws? En welke rol speel je zelf in de verspreiding?

1. Wie is de afzender van het bericht?
Bestaat deze persoon echt? Kijk bij websites altijd op de personeelspagina of bij ‘over ons’

2. Wat wil de afzender?
Waarom heeft diegene het artikel geschreven? Voor wie is het geschreven? Welke politieke, financiële of andere belangen heeft de afzender? Of is het bedoeld als een grapje?

3. Welke techniek is gebruikt?
Hoe wordt er ingespeeld op emotie, worden er zaken weggelaten, wordt er een belangrijk iemand aangeroepen? Welk camerastandpunt wordt gebruikt? Welke beelden worden getoond met welke muziek erbij? Worden er veel hoofdletters en uitroeptekens gebruikt in een krantenkop?

4. Kun je ’t controleren?
Is het alleen een gerucht op sociale media, of zie je het ook in de meer serieuze media? Gaat het om een onderzoek? Controleer dan hoe het is onderzocht. Als ze weinig mensen spreken, is de kans klein dat die meningen voor heel Nederland gelden.

5. Welke bron is gebruikt?
Nepberichten maken vaak gebruik van nepbronnen, dus kijk verder dan alleen een bronvermelding. Worden tekst en foto op dezelfde manier gebruikt als in de originele bron? Of is het bericht uit zijn verband gehaald? Is er geen link naar de bron? Gebruik dan een zoekmachine om het op te zoeken.

6. Is het de hele waarheid en niets dan de waarheid?
Nepnieuws kan wel degelijk waarheden bevatten. Hoe meer waarheid er in een bericht zit, hoe overtuigender het lijkt. Controleer of een bericht de hele waarheid en niets dan de waarheid bevat.

7. Met feiten kun je ook liegen
De feiten kunnen op verschillende manieren worden uitgelegd of in een volgorde worden geplaatst. Daarmee zijn ze nog niet nep.

8. Check ook foto’s en video’s
Bij nepnieuws wordt vaak gebruik gemaakt van een willekeurige afbeelding die min of meer het nieuws verbeeldt. Ook kunnen beeld en geluid worden bewerkt waardoor de werkelijkheid wordt verdraaid.

Steffie op social media

Volg mij of word vriend en je weet alles als eerste!

Facebook Twitter Instagram

Nieuwsbrief

Ontvang vier keer per jaar mijn laatste nieuwtjes!

Aanmelden